De overstap naar zzp: een financiële basis
De transitie van werknemer naar zelfstandig ondernemer brengt veel veranderingen met zich mee. Je bent je eigen baas, je bepaalt je eigen tarieven en je regelt je eigen pensioen. Maar wat gebeurt er als je onverhoopt zonder werk komt te zitten? Dan hoop je op een vangnet: de werkloosheidswet, kortweg WW.
De basisregel is helder: de WW-uitkering is bedoeld voor mensen die in loondienst waren en hun baan kwijtraakten. Als je direct van een vaste baan naar het zelfstandig ondernemerschap springt, gelden er specifieke situaties. Het is cruciaal om te begrijpen wanneer je recht hebt op die uitkering en wanneer niet, dit kun je nalezen in de informatie over UWV voor ondernemers.
Wanneer kom je in aanmerking voor een ww-uitkering?
Je hebt alleen recht op een ww uitkering bij ontslag als je aan de wekelijkse arbeidsverplichting voldoet en je direct beschikbaar bent voor de arbeidsmarkt. Voor de startende ondernemer zijn hier de eerste haken en ogen.
Stel, je hebt onlangs je baan opgezegd om je eigen bedrijf te starten. Je bouwt in loondienst voldoende verzekerde uren op. Dan heb je misschien recht op een uitkering voordat je echt van start gaat. Maar zodra je officieel als zzp’er bent ingeschreven en je activiteiten ontplooit, verandert de situatie drastisch.
De kernvraag die het UWV stelt, is: ben je nog wel beschikbaar voor de arbeidsmarkt? Als je fulltime bezig bent met het opzetten van jouw bedrijf, dan ben je in principe niet beschikbaar voor een baan in loondienst. Dit is een belangrijk onderscheid, vooral als je denkt aan de mogelijkheden voor een uitkering voor ondernemers.
Starters en de ww-uitkering: een lastige combinatie
Veel mensen denken dat ze na een ontslag een startkapitaal kunnen aanvullen met een WW-uitkering terwijl ze hun bedrijf opbouwen. Dit is vaak een misverstand. De Nederlandse regels zijn hier streng over.
Als je de intentie hebt om volledig als zelfstandig ondernemer starten, dan stopt je beschikbaarheid voor de arbeidsmarkt. Je bent dan niet meer de primaire doelgroep van de WW.
De periode vóór de start
Heb je ontslag genomen of is je contract beëindigd, en je hebt nog geen start gemaakt met je onderneming? Dan kun je soms tijdelijk een WW-uitkering aanvragen. Je moet dan wel direct een aanvraag indienen. Belangrijk is dat je kunt aantonen dat je nog actief zoekt naar werk in loondienst. Dit is de opstapfase.
Zodra je je inschrijft bij de Kamer van Koophandel (KvK) en je activiteiten starten, moet je dit direct melden bij het UWV. Dit is jouw verantwoordelijkheid.
VIDEO: Online training Zelfstandig ondernemen met een WW-uitkering
De startperiode met een ww-uitkering
Er is een speciale regeling voor mensen die al een WW-uitkering ontvingen en tijdens die uitkering besluiten om te gaan ondernemen: de doorgang WW naar zzp regeling, vaak aangeduid als de ‘startersregeling’ of ‘ondernemersregeling’.
Deze regeling is er om je een bepaalde periode respijt te geven. Je mag dan de uitkering (gedeeltelijk) behouden terwijl je probeert je eigen bedrijf op te bouwen. Dit is bedoeld als een overbrugging, niet als een permanente financiële rugdekking voor je nieuwe bedrijf.
De voorwaarden zijn streng. Je moet in ieder geval:
• Al een WW-uitkering ontvangen voordat je startte als ondernemer.
• Je inschrijven als zelfstandige bij de KvK.
• Je activiteiten melden bij het UWV.
• Je inspanningen om een baan in loondienst te vinden niet staken.
Tijdens deze periode moet je bewijzen dat je nog steeds aan de arbeidsverplichtingen voldoet. Je moet bijvoorbeeld inkomstenverklaringen aanleveren. Het UWV kijkt naar je ureninvestering en je inkomsten uit het ondernemerschap.
De inkrimping van de uitkering
Als je gebruik maakt van de regeling om naast je WW-uitkering te ondernemen, wordt de uitkering in de meeste gevallen gekort op basis van je verdiende inkomen uit je nieuwe bedrijf. Dit is om te voorkomen dat je dubbel ontvangt.
Het is essentieel om een goede administratie bij te houden van je uren en je inkomsten. Het UWV wil zien dat je bedrijf op termijn levensvatbaar wordt en dat je niet afhankelijk blijft van de uitkering. Als je te veel verdient uit je nieuwe activiteiten, kan dit leiden tot het vervallen van de uitkering.
Je bouwt in deze periode ook geen nieuwe verzekerde aanspraken op. Het is echt een tijdelijke brug.
Wat als je na een mislukte start terugvalt op de WW?
Dit is een scenario waar veel ondernemers bang voor zijn. Je hebt een paar jaar hard gewerkt, maar de markt trekt niet aan. Je besluit te stoppen met je onderneming. Heb je dan nog recht op een ww-uitkering na stoppen als zzp’er?
Hier wordt het complex. Als je al een periode WW-uitkering hebt ontvangen en deze is stopgezet omdat je ging ondernemen, dan heb je in principe geen recht meer op een nieuwe uitkering, tenzij je tussen het stoppen met ondernemen en het aanvragen van de WW weer gewerkt hebt in loondienst.
De regels zien je ondernemerschap als een vrijwillige beëindiging van je beschikbaarheid voor de arbeidsmarkt, ook al mislukte het bedrijf. De opgebouwde WW-rechten die je had voordat je begon met ondernemen, kunnen soms nog een rol spelen, maar dit is zeer situatieafhankelijk en vaak gelimiteerd.
Het is cruciaal dat je, mocht je overwegen te stoppen met je bedrijf, je goed laat informeren over je rechten en plichten, nog voordat je de KvK-inschrijving doorhaalt. Het UWV kijkt naar de reden van beëindiging.
Tips voor ondernemers die financiële zekerheid zoeken
Een WW-uitkering is zelden een betrouwbare basis voor een startende ondernemer. Je bouwt beter aan je eigen financiële buffer. Hier zijn enkele gedachten om je op weg te helpen:
• Bouw een financiële buffer op: Zorg dat je minstens zes tot twaalf maanden aan privé-uitgaven kunt dekken zonder inkomsten. Dit geeft rust bij de start van jouw onderneming.
• Start naast je baan (indien mogelijk): Als je de mogelijkheid hebt, bouw je bedrijf dan op in de avonden en weekenden. Zo behoud je je loondienstinkomsten en je WW-rechten als je besluit de stap volledig te zetten.
• Onderzoek microkredieten: Soms zijn er specifieke regelingen of microkredieten beschikbaar voor startende ondernemers die een klein startkapitaal nodig hebben, vaak via gespecialiseerde instanties.
• Regel je verzekeringen goed: Denk na over arbeidsongeschiktheidsverzekeringen (AOV) voor zzp’ers. Dit vervangt in de toekomst de functie van de verzekering die je had in loondienst.
De overstap naar zzp vraagt om planning. Zie de WW-uitkering niet als een recht zodra je ondernemer bent, maar als een vangnet dat je alleen onder strikte voorwaarden tijdelijk kunt gebruiken als je al een uitkering had.
Veelgestelde vragen over de ww-uitkering en zzp
Hieronder vind je antwoorden op de meest voorkomende vragen die spelen bij de combinatie van ondernemen en de werkloosheidswet.
Kan ik een ww-uitkering aanvragen als ik net mijn baan heb opgezegd om zzp’er te worden?
Nee, meestal niet direct als je al activiteiten ontplooit. De WW eist beschikbaarheid voor de arbeidsmarkt. Zodra je ondernemer bent, word je geacht daar je focus op te leggen. Wel kun je mogelijk een uitkering aanvragen in de korte periode voordat je bedrijf echt van start gaat, mits je actief naar een baan zoekt.
Must-reads
We hebben enkele topbronnen over Zelfstandig ondernemer ww uitkering voor je op een rijtje gezet.
• Bedrijf starten vanuit een WW-uitkering | UWV
Hoe lang mag ik mijn ww-uitkering behouden als ik start met ondernemen?
Als je al een lopende WW-uitkering had, kun je onder de startersregeling de uitkering tijdelijk door laten lopen, vaak voor een periode van maximaal 26 weken. Dit is afhankelijk van je individuele situatie en je inspanningen als ondernemer.
Wordt mijn ww-uitkering gekort als ik inkomsten heb uit mijn nieuwe bedrijf?
Ja, inkomsten uit je eigen bedrijf worden verrekend met je WW-uitkering. Het UWV beoordeelt je inkomsten en de uren die je aan je bedrijf besteedt. De hoogte van de korting hangt af van de specifieke regels die op dat moment gelden voor ondernemers die de uitkering combineren met bedrijfswerkzaamheden.
Wat gebeurt er met mijn ww-rechten als mijn zzp-bedrijf na twee jaar mislukt?
Als je WW-uitkering is stopgezet omdat je zelfstandig ondernemer werd, heb je in principe geen recht meer op een nieuwe uitkering op basis van die eerdere periode. Je bent vrijwillig gestopt met werken in loondienst. Je moet opnieuw premie opbouwen door weer in loondienst te gaan werken voordat je eventueel opnieuw aanspraak kunt maken.
Moet ik mij inschrijven bij de KvK als ik een WW-uitkering heb?
Als je van plan bent om structureel inkomsten te genereren met je activiteiten, moet je je inschrijven bij de KvK en dit direct melden bij het UWV. Doe je dit niet en komt het UWV erachter, dan loop je het risico op een boete en terugvordering van je uitkering.