
Als je ondernemer bent, val je niet automatisch onder de looncomponenten zoals werknemers die kennen. Dit betekent niet dat je geen recht hebt op een financiële buffer tijdens je zwangerschap en bevalling. Nederland kent specifieke regelingen. Jouw situatie als zzp’er, DGA of freelancer vraagt wel om een proactieve aanpak. Je moet zelf de aanvraag regelen. Het is belangrijk dat je weet welke regelingen er zijn. Dit geeft je rust.
De arbeidsongeschiktheidsverzekering voor ondernemers (aov)
Veel ondernemers kiezen voor een arbeidsongeschiktheidsverzekering (aov). Dit is je vangnet als je door ziekte of ongeval niet meer kunt werken. Maar hoe zit het met zwangerschap en bevalling? Een standaard aov dekt zwangerschapsgerelateerde klachten meestal niet direct. Zwangerschap wordt vaak gezien als een ‘natuurlijke’ periode. Controleer daarom altijd de polisvoorwaarden van jouw aov. Soms bieden verzekeraars een aanvullende dekking of een wachtlijstregeling.
Als je klachten ervaart die verder gaan dan een normale zwangerschap, bijvoorbeeld ernstige bekkeninstabiliteit, dan kan je aov mogelijk wel uitkeren. Dit is maatwerk. Neem hierover tijdig contact op met je verzekeraar. Denk er ook aan dat je voor de aanvraag vaak een periode van arbeidsongeschiktheid moet aantonen. Dit is een belangrijk aspect bij de aov zwangerschap zzp.
De Wet arbeid en zorg (Wazo) en de zelfstandige
De Wazo regelt het zwangerschaps- en bevallingsverlof voor werknemers. Voor jou als ondernemer is de Wazo minder direct van toepassing op de uitkering zelf. Maar de wet inspireert wel de regelingen die er wél zijn. Je hebt recht op verlof, wat betekent dat je tijd vrij neemt voor de komst van je kindje. Maar hoe compenseer je het wegvallen van je inkomsten tijdens deze periode?
Lange tijd was er de WIEG-regeling, de Wet uitkering zwangere en barende zelfstandigen. Deze regeling is echter in 2016 afgeschaft voor nieuwe aanvragen. Het is belangrijk dat je weet dat deze landelijke, directe uitkering voor de meeste ondernemers niet meer bestaat. Dit leidde tot veel onzekerheid over uitkering zwangerschap zzp na 2016.
Gelukkig heeft de overheid oplossingen geboden. De focus ligt nu op lokale initiatieven en aanvullende verzekeringen. Gemeenten spelen een rol bij de bijstand, mocht je geen inkomen hebben. Voor ondernemers met een beperkt inkomen tijdens hun verlof, kan dit een optie zijn. Dit valt onder de Participatiewet.
VIDEO: Ben je zwanger en ondernemer? Dan heb je hier recht op: Via de ZEZ-regeling kun je tot 16 weken
De vangnetfunctie: Participatiewet en gemeentelijke steun
Als jouw inkomsten tijdens je verlof onder het sociaal minimum zakken, kom je mogelijk in aanmerking voor ondersteuning vanuit de Participatiewet. Dit is echt een vangnet. De gemeente beoordeelt jouw persoonlijke situatie. Het is geen automatische uitkering zoals voor werknemers. Je moet dit zelf aanvragen bij jouw gemeente. Zij kijken naar je vermogen en je partner zijn/haar inkomen. Weet dat dit een laatste redmiddel is, maar het is er wel.
De beste voorbereiding is zelfregie. Denk vooruit, idealiter een jaar voordat je wilt stoppen met werken. Je wilt niet met stress je kindje verwelkomen. Hoe pak je dit praktisch aan?
1. Spaar een buffer aan
De meest solide basis is jouw eigen spaargeld. Bereken hoeveel je minimaal nodig hebt voor de maanden dat je minder of niet werkt. Dit is jouw ‘zwangerschapsbuffer’. Heb je een partner? Dan profiteer je mogelijk van diens inkomen. Bepaal samen het absolute minimumbedrag dat jullie nodig hebben.
Aanvullende informatie
Verzamel diepgaande inzichten over Ondernemer zwanger: informatie over uitkering en rechten met deze lijst van links.
• Heb ik als zelfstandig ondernemer recht op een … – Rijksoverheid.nl
2. Kijk naar een particuliere zwangerschapsverzekering
Sommige aanbieders bieden een particuliere verzekering aan die specifiek gericht is op zwangere zelfstandigen. Dit is een aanvulling op de aov of een losstaande verzekering. Deze polissen keren een vast bedrag uit voor een vooraf bepaalde periode rondom de bevalling. Onderzoek dit goed. De premies kunnen hoog zijn, maar de zekerheid is groot als je een particuliere uitkering zwangerschap zzp wilt regelen.
3. Gebruik de fiscale voordelen
Als ondernemer heb je wellicht recht op fiscale aftrekposten. De zelfstandigenaftrek is hier een bekend voorbeeld van. Als je structureel minder uren maakt vanwege je zwangerschap, moet je dit goed verantwoorden bij de Belastingdienst. Zorg dat je administratie waterdicht is. Dit voorkomt problemen achteraf bij de aangifte. Je wilt je focussen op je groeiende gezin, niet op de fiscus.
4. Maak afspraken met klanten
Wees proactief in je planning. Licht je vaste klanten tijdig in. Kun je projecten afronden vóór je verlof ingaat? Zijn er taken die je tijdelijk kunt uitbesteden? Of kun je misschien een deel van je werkzaamheden (licht administratief werk) doorzetten vanuit huis? Duidelijke communicatie voorkomt financiële teleurstellingen en versterkt je professionele relaties. Dit is cruciaal bij zwangerschapsverlof regelen zzp.
Je hebt besloten wanneer je stopt met werken en wanneer je weer begint. Tussen die momenten ligt jouw verlof. Hoe regel je de administratie tijdens deze periode?
• Meld je af bij de Kamer van Koophandel (KVK): Dit is formeel niet altijd nodig als je ingeschreven staat als zzp’er en je niet volledig stopt met je onderneming. Je wijzigt alleen je uren. Maar informeer bij de KVK wat voor jouw rechtsvorm het beste is bij tijdelijke vermindering van bedrijfsactiviteiten.
• Zorg voor een waarnemer of vervanger: Als je klanten hebt die directe hulp nodig hebben, regel dan een collega-ondernemer die tijdelijk jouw taken kan overnemen. Maak duidelijke afspraken over de vergoeding.
• Houd je administratie bij (licht): Zelfs als je niet werkt, komen er nog facturen binnen of moeten er betalingen gedaan worden. Zorg dat deze basisadministratie doorloopt. Je partner of een boekhouder kan dit overnemen.
Het ondernemerschap is al een avontuur. De komst van een kindje is dat zeker ook. Door je nu te verdiepen in de regelingen rondom zwangerschap en uitkering voor ondernemers, creëer je ruimte om straks écht te genieten. Neem de tijd om je in te lezen en schakel hulp in van een financieel adviseur of een specialist in sociale zekerheid voor zzp’ers. Jouw rust is goud waard.
Kan ik een WW-uitkering krijgen als ik zwanger ben en zzp’er?
Nee, een WW-uitkering is bedoeld voor werknemers die werkloos zijn geworden. Als zzp’er bouw je hier geen recht op op. Je moet zelf een buffer opbouwen of gebruikmaken van de andere genoemde regelingen of verzekeringen.
Moet ik mij uitschrijven bij de Belastingdienst tijdens mijn verlof?
Nee, uitschrijven is niet nodig als je van plan bent terug te keren als ondernemer. Je verlaagt wel je verwachte omzet en je uren. Dit heeft invloed op de eventuele aftrekposten en je btw-aangifte. Je blijft wel ondernemer.
Val ik onder de Zvw (Zorgverzekeringswet) als ik geen uitkering ontvang?
Ja, als zzp’er blijf je zelf verantwoordelijk voor je zorgverzekering. Je valt onder de verplichte verzekering en moet je premie blijven betalen, ongeacht of je inkomen tijdelijk nul is.
Wat is de maximale duur van het verlof dat ik als ondernemer mag nemen?
Er is geen wettelijk vastgestelde maximale duur voor jouw verlof als ondernemer. Dit bepaal je in overleg met je klanten en op basis van je financiële buffer. Je bent flexibeler dan werknemers die gebonden zijn aan de Wazo-termijnen.